در ماده 49 قانون حمایت از خانواده مرد مکلف است که انعقاد عقد نکاح را ثبت بنماید در غیر این صورت با عواقب و ضمانت اجرای قانون مواجهه خواهد شد. لذا از متن قانون چنین مشخص می شود که صرفا زوج مکلف است که ازدواج را ثبت نماید و از طرفی که اگر به این تکلیف عمل نکند، ضمانت اجرای کیفری تخلف از حکم قانون نیز پرداخت جزای نقدی درجه پنج و یا حبس تعزیری درجه هفت برای مرد خواهد بود.
نکته مهم در خصوص ماده 49 قانون حمایت از خانواده این است که الزام مرد به ثبت عقد نکاح ، مختص به عقد دائم است و منصرف از عقد موقت است. بدین تفسیر که اجباری برای ثبت عقد موقت در قانون در نظر گرفته نشده است. به همین دلیل عدم ثبت ازدواج موقت با ضمانت اجرایی همراه نیست. در این مقاله به بررسی شرایط ثبت ازدواج موقت و سایر آثار این ازدواج می پردازیم.
مهم ترین عناوین این مقاله
- ثبت ازدواج موقت در چه مواردی الزامی است؟
- صیغه نامه چیست ؟
- آیا تعیین مهر در عقد موقت اجباری است؟
- نفقه در ازدواج موقت
- ارث در ازدواج موقت
- انحلال نکاح در ازدواج موقت
جهت اخذ مشاوره و هماهنگی، آیکون پلتفرم مربوطه را کلیک نمایید.
ثبت ازدواج موقت در چه مواردی الزامی است؟
1. باردار شدن زوجه : چنانچه ضمن عقد موقت زوجه از زوج باردار گردد با عنایت به آثار حقوقی آن این عقد می بایست به ثبت برسد.
2. توافق طرفین : چنانچه طرفین بنا به دلائلی توافق به ثبت نکاح موقت داشته باشند می بایست عقد نکاح به ثبت برسد.
3. شرط ضمن عقد : چنانچه یکی از شروط ضمن عقد نکاح موقت ثبت ازدواج موقت باشد می بایست مطابق با توافق طرفین به ثبت برسد.
صیغه نامه چیست ؟
بعد از ثبت ازدواج موقت، سندی تحت عنوان صیغه نامه توسط دفتردار صادر می شود. در این سند به مواردی مانند مشخصات هیوتی طرفین، تاریخ گواهی پزشکی و مواردی از این دست اشاره شده است که به امضتی دو طرف می رسد.
علاوه بر مشخصات هویتی، میزان مهریه در این سند ذکر می شود.
آیا تعیین مهر در عقد موقت اجباری است؟
برخلاف عقد دائم که عدم ذکر مهریه خللی در عقد ایجاد نمی کند، عدم ذکر مهریه در عقد موقت سبب بطلان عقد خواهد بود.یکی از شرایط اساسی در عقد موقت، تعیین میزان مهریه است. چنانچه در عقد دائم مهریه ذکر نشود، مهر المثل به زوج تعلق می گیرد. چنانچه در ازدواج موقت زوج در مدت مشخص شده فوت کند نیز مستحق دریافت مهریه می شود .در عقد موقت اگر زوج قبل از اینکه نزدیکی واقع شود تمام مدت عقد نکاح را به زوجه ببخشد زوج باید نصف مهریه را پرداخت نماید.
نفقه در ازدواج موقت
نفقه یکی از موضوعات مهم در روابط میان زوجین می باشد نفقه در عقد دائم با عقد موقت متفاوت می باشد . براساس “ماده ۱۱۱۳ قانون مدنی در عقد موقت زن حق نفقه ندارد ؛ مگر اینکه شرط شده باشد یا عقد بر مبنای آن جاری شده باشد “
به موجب قانون مرد الزامی به پرداخت کردن نفقه ندارد و در صورت پرداخت نکردن نفقه زن نمی تواند در دادگاه اقامه دعوای مطالبه نفقه کند مگر اینکه ضمن عقد موقت شرط شده باشد ، به عبارت دیگر بایستی بین زوجین توافقی بر مبنای پرداخت نفقه انجام شده باشد بنابراین اگر زوجین در پرداخت نفقه به توافق برسند پرداخت نفقه جنبه اجباری می گیرد .
ارث در ازدواج موقت
در قانون مدنی ایران در خصوص ارث زن در ازدواج موقت به صراحت تعیین تکلیف نکرده است اما در ماده ای بیان می دارد زوجین که زوجیت آنها دائمی بوده و ممنوع از ارث نباشند از یکدیگر ارث میبرند لازم به ذکر است طبق قواعد فقهی شرط توارث در عقد موقت شرط باطلی است و به هیچ وجه در عقد موقت زن از مرد ارث نمی برد .
انحلال نکاح در ازدواج موقت
در ازدواج موقت بر خلاف ازدواج دائم جهت بیان پایان اردواج از واژه طلاق استفاده نمی کنیم. اما در مقابل ، موارد انحلال عقد موقت عبارتند از بخشیدن مدت عقد موقت توسط مرد و یا به پایان رسیدن مدت ازدواج موقت که در این بخش قصد داریم به آنها بپردازیم.
در ماده ۱۱۲۰ قانون مدنی بر اساس این ماده” عقد نکاح به فسخ یا به طلاق یا به بذل مدت در عقد انقطاع منحل می شود”
در مورد فسخ نکاح لازم به ذکر است فسخ نکاح در عقد دائم و موقت یکسان بوده و تفاوت چندانی با یکدیگر ندارند همان عیوبی که در مورد فسخ نکاح می باشد یعنی مواد ۱۱۲۲-۱۱۲۳-۱۱۲۴-۱۱۲۶ قانون مدنی را شامل می شود.
بذل مدت در عقد موقت
یکی از موارد انحلال عقد موقت هم آن است که مرد باقی مانده مدت عقد موقت را به زن ببخشد یا اصطلاحا” بذل کند، بذل مدت در عقد موقت یعنی اینکه مرد بگوید باقی مانده مدت عقد را به تو بخشیدم . بذل مدت عقد موقت به اختیار مرد است . البته ، در صورتی که زن از این لحاظ دچار عسر و حرج شود هم می تواند از دادگاه تقاضای الزام مرد به بذل مدت نماید.
انقضای مدت در عقد موقت
همان طور که می دانیم برای عقد موقت باید مهلتی تعیین شود. در صورتی که این مدت پایان گیرد و تمدید نشود، عقد موقت منحل می شود. اما عقد دائم مدتی ندارد لذا انقضای مدت به عنوان یکی از روش های ویژه انحلال عقد، صرفا در عقد موقت جاری است.
فوت یکی از زوجین
در خصوص فوت زوجین هیچ تفاوتی بین عقد موقت و دائم نیست و با فوت یکی از طرفین عقد نکاح خود به خود منحل می شود.
نحوه استفاده از خدمات حقوقی گروه وکلای حقوق بشر
گروه وکلای حقوق بشر به عنوان مجموعه متشکل از اساتید دانشگاه و وکیل پایه یک دادگستری در تمامی زمینه های حقوقی، کیفری، تجاری، اداری، جرایم اینترنتی، خدمات متعدد مشاوره ای و وکالتی ارائه داده است و سابقه ای درخشان و ممتاز کسب نموده است.
این مجموعه حقوقی علاوه بر این خدمات به صورت کاملا تخصصی از وکیل در تنظیم، فسخ و ابطال قراردادها استفاده می کند تا بهترین خدمات با عالی ترین کیفیت را به مراجعین خود ارائه دهد.
جهت ارتباط با هریک از واحد های تخصصی می توانید با تلفن گویای موسسه تماس گرفته تا در کمتر از ده دقیقه به وکیل آنلاین وصل شوید
جهت اخذ مشاوره و هماهنگی، آیکون پلتفرم مربوطه را کلیک نمایید.